Cerkiew św. Paraskewy w Kwiatoniu

Cerkiew pod wezwaniem św. Paraskiewy – prawosławna cerkiew filialna w Kwiatoniu. Należy do parafii Opieki Matki Bożej w Hańczowej, w dekanacie Krynica diecezji przemysko-gorlickiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Świątynia znajduje się przy drodze do Uścia Gorlickiego, w bezpośrednim sąsiedztwie cerkwi greckokatolickiej (obecnie użytkowanej zarówno przez rzymskich katolików, jak i grekokatolików). Cerkiew prawosławną pod wezwaniem św. Paraskiewy Serbskiej wybudowano w 1933, rok po konwersji całej ludności Kwiatonia na prawosławie (tzw. schizma tylawska). Świątynia służyła wiernym aż do 1947, kiedy to po wysiedleniu wsi w ramach akcji „Wisła” urządzono w cerkwi magazyn. Mimo powrotów części rodzin (które rozpoczęły się już w 1956), dopiero w 1988 – kiedy obchodzono 1000-lecie chrztu Rusi – udało się prawosławnym odzyskać świątynię, odremontować i przygotować do odprawiania nabożeństw. Ponowna konsekracja miała miejsce w 1989. Od tego czasu cerkiew podlega parafii w Hańczowej. Prawosławna cerkiew w Kwiatoniu jest budowlą drewnianą, orientowaną, trójdzielną, o konstrukcji zrębowej. W przeciwieństwie do typowych cerkwi łemkowskich, obiekt nie posiada wieży. Dach świątyni kalenicowy, dwuspadowy, z jedną kopułą. Wewnątrz znajduje się kompletny ikonostas, na uwagę też zasługują liczne chorągwie procesyjne. Od 1988 cerkiew jest stopniowo odnawiana i remontowana. W 1993 zrekonstruowano kopułę, w 1996 pokryto dach nową blachą, a w latach 1998–1999 ogrodzono posesję drewnianym płotem z daszkiem krytym gontem; zrekonstruowano też bramki wejściowe. W 2. dekadzie XXI w. odremontowano wnętrze świątyni (prace ukończono w 2016). Planowana jest wymiana dachu oraz umieszczenie 3 kopuł. Główna uroczystość obchodzona jest 27 października (14 października według starego stylu) – w dzień patronki cerkwi.

Kwiatoń (j. łemkowski Квятонь) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Kwiatoń leży w dolnym odcinku doliny Zdyni, na wysokości ok. 415–435 m n.p.m. Wieś znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej województwa małopolskiego.

Cerkiew Świętych Kosmy i Damiana – dawna łemkowska cerkiew greckokatolicka, znajdująca się w Skwirtnem, wzniesiona w 1837. Po 1947 przejęta przez Kościół rzymskokatolicki. Obecnie użytkowana jako kościół filialny parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Uściu Gorlickim. Cerkiew wpisano na listę zabytków w 1991. Została włączona do małopolskiego Szlaku Architektury Drewnianej.

Skwirtne (j. łemkowski Сквіртне lub Шквіртне, w latach 1977–1981 Skwierzyn) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej – prawosławna cerkiew parafialna w Hańczowej. Należy do dekanatu Krynica diecezji przemysko-gorlickiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Drewniana, XIX-wieczna cerkiew łemkowska; położona na małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej. Obok cerkwi granitowy krzyż, postawiony na pamiątkę tysiąclecia chrztu Rusi (988–1988). Na ścianie cerkwi brązowa tablica pamiątkowa z dwujęzycznym napisem, poświęcona wypędzonym z Łemkowszczyzny; zawieszona w 50. rocznicę akcji „Wisła” (1947–1997).

Parafia Opieki Matki Bożej – parafia prawosławna w Hańczowej, w dekanacie Krynica diecezji przemysko-gorlickiej; siedziba dziekana. Na terenie parafii funkcjonują 2 cerkwie: cerkiew Opieki Matki Bożej w Hańczowej – parafialna cerkiew św. Paraskiewy w Kwiatoniu – filialna

Dekanat Krynica – jeden z 4 dekanatów diecezji przemysko-gorlickiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Obecną siedzibą dekanatu jest Hańczowa.

Skałka (820 m n.p.m.) - szczyt w Karpatach Zachodnich, w zachodniej części Beskidu Niskiego, zwanej Górami Hańczowskimi.

Hańczowa (łem. Ганчова, Hanczowa) – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie, nad rzeką Ropą. Leży w południowo-zachodniej części Beskidu Niskiego i bezpośrednio graniczy z uzdrowiskiem Wysowa-Zdrój. We wsi znajduje się zabytkowa drewniana cerkiew prawosławna na małopolskim szlaku architektury drewnianej. Miejscowość jest siedzibą parafii prawosławnej w dekanacie Krynica diecezji przemysko-gorlickiej. Od 1964 funkcjonuje technikum rolnicze obecnie pod nazwą Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego.

Kościół św. Stanisława Biskupa w Odernem – drewniany rzymskokatolicki kościół filialny znajdujący się w Odernem z 1898. W 1995 kościół wpisano do rejestru zabytków.

Oderne (j. łemkowski Одерне) – przysiółek wsi Uście Gorlickie w Polsce, położony w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie. Przysiółek położony jest w Beskidzie Niskim na obszarze Łemkowszczyzny. Wieś jest częścią składową sołectwa Uście Gorlickie. W latach 1975–1998 przysiółek położony był w województwie nowosądeckim.

Rezerwat przyrody Kozie Żebro – rezerwat leśny o powierzchni 105,51 ha, położony w województwie małopolskim, powiecie gorlickim, gminie Uście Gorlickie, na terenie miejscowości Regietów, Skwirtne, Hańczowa i Wysowa-Zdrój. Przy rezerwacie utworzono otulinę o powierzchni 33,89 ha. Utworzony został zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 4 grudnia 2024, które weszło w życie 24 grudnia 2024.