Śnietnica (gmina)

Śnietnica (łemkow. Снітниця) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie nad Białą dopływem Dunajca. Wieś biskupstwa krakowskiego w powiecie sądeckim w województwie krakowskim w końcu XVI wieku. Od 1934 do 1954 roku wieś była siedzibą gminy Śnietnica. W 1937 roku z inicjatywy ówczesnego nadleśniczego Karola Stiebera w Śnietnicy wzniesiono Kopiec Marszałka Piłsudskiego. W latach Polski komunistycznej władze usiłowały zniszczyć ten pomnik (m.in. poprzez przesłonięcie go sadzeniem drzew i zniszczeniem obelisku na jego szczycie). W 2018 rozpoczęto renowację kopca. W latach 1954–1972 wieś była siedzibą władz gromady Śnietnica. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Śnietnica – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972. Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972. Gromadę Śnietnica z siedzibą GRN w Śnietnicy utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie gorlickim w woj. rzeszowskim na mocy uchwały nr 20/54 WRN w Rzeszowie z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad Banica, Brunary, Czarna, Izby, Stawisza i Śnietnica ze zniesionej gminy Śnietnica w tymże powiecie. Dla gromady ustalono 13 członków gromadzkiej rady narodowej. Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej.

Cerkiew pw. św. Dymitra w Śnietnicy – cerkiew greckokatolicka, wzniesiona w 1755 w Śnietnicy, włączona do małopolskiego Szlaku Architektury Drewnianej.

Parafia Świętego Dymitra w Śnietnicy – parafia greckokatolicka w Śnietnicy, w dekanacie krakowsko-krynickim archieparchii przemysko-warszawskiej. Założona w 1994 roku.

Parafia św. Andrzeja Boboli w Śnietnicy – parafia rzymskokatolicka znajdująca się w diecezji tarnowskiej, w dekanacie Ropa. Do roku 1998 parafia należała do dekanatu grybowskiego. Do parafii należą wierni z miejscowości: Śnietnica (z kościołem parafialnym pw. św. Andrzeja Boboli) i Stawisza (z kościołem filialnym pw. Przemienienia Pańskiego).

Kościół św. Andrzeja Boboli w Śnietnicy – kościół parafialny (parafii Śnietnica) znajdujący się w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, gminie Uście Gorlickie.

Cerkiew pw. św. Dymitra w Czarnej została zbudowana w 1764 r., przekształcona w 1. poł. XIX w. (m.in. wydłużono prezbiterium), remontowana w 1930 i w latach 90. XX w. Jest to cerkiew łemkowska, typ północno-zachodni, wariant starszy, orientowana, drewniana, konstrukcji zrębowej. Układ przestrzenny uwarunkowany przez wymogi liturgii kościołów wschodnich, tworzą trzy składowe na osi licząc od wschodu : wydłużone prezbiterium oddzielone ikonostasem od szerszej nawy i babiniec na planach kwadratów. We wschodniej, dobudowanej części prezbiterium zakrystia. Wieża konstrukcji słupowo-ramowej o pochyłych ścianach, z lekko nadwieszoną izbicą, przy niej od zachodu przedsionek. Słupy wieży obejmują babiniec. Ściany obite gontem, izbica wieży szalowana pionowym deskowaniem, dachy blaszane. Dach nad prezbiterium kalenicowy, trójpołaciowy, nad nawą namiotowy, dwukrotnie łamany, z dodatkową kalenicą, która łączy go ze ścianą wieży, nad wieżą namiotowy. Nad wszystkimi częściami jednolite hełmy baniaste (większy nad wieżą, pozostałe mniejsze) z pseudolatarniami i żelaznymi krzyżami. W nawie i prezbiterium kopuły namiotowe, nad nawą wzmocniona ściągiem krzyżowym. Nad babińcem strop płaski. Polichromia ornamentalna i architektoniczna z 1. poł. XIX w. Kompletny, barokowy ikonostas z XVIII w. Na północnej ścianie ołtarzyk z ikoną Hodigitria z poprzedniego ikonostasu z XVII w. Na klejmach postacie proroków ze zwojami pism, wśród nich, u dołu, św. Anna i św. Joachim. Obecnie budynek służy jako kościół filialny Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Czarnej parafii rzymskokatolickiej w Brunarach. Teren przy cerkwi otoczony murkiem kamiennym z bramką. Powyżej cerkwi na czynnym cmentarzu kilka dawnych nagrobków kamiennych.

Czarna (łemkow. Чарна) – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie. Wieś biskupstwa krakowskiego w powiecie sądeckim w województwie krakowskim w końcu XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Jaszkowa (Jaśkowa) – przysiółek wsi Brunary w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie. Stanowi północno-wschodnią część wsi.

Flasza (663 m n.p.m.) – szczyt w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Ropa, położony w zachodniej części Beskidu Niskiego, nad wsią Klimkówka. Szlaki piesze Chełm (780 m n.p.m.) – Wawrzka – Flasza – Homola (712 m n.p.m.) – Bordiów Wierch (755 m n.p.m.) Flasza – Klimkówka (zapora)

Flasza – część wsi Klimkówka w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Ropa. W latach 1975–1998 Flasza administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Sucha Homola (708 m n.p.m.) – szczyt w zachodniej części Beskidu Niskiego, nad Uściem Gorlickim i Klimkówką. Piesze szlaki turystyczne: Wawrzka – Flasza – Sucha Homola (708 m n.p.m.) – Homola (712 m n.p.m.) – Bordiów Wierch (755 m n.p.m.) – Ropki