Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie

Fundacja Książąt Czartoryskich (właśc. Fundacja XX Czartoryskich) – fundacja ustanowiona w 1991 przez Adama Karola Czartoryskiego w celu sprawowania pieczy nad zbiorami Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie.

Baszta Cieśli (znana także jako Baszta Ciesielska) – jedna z trzech w pełni zachowanych baszt w obrębie murów miejskich w Krakowie (obok Pasamoników oraz Stolarzy).

Kościół Przemienienia Pańskiego – zabytkowy kompleks sakralny, rzymskokatolicki kościół konwentualny pijarów oraz przylegający do niego klasztor, znajdujący się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy Pijarskiej 4, na Starym Mieście. Pijarzy przybyli do Polski z Moraw w 1642, część z nich otrzymała fundację wojewody krakowskiego Stanisława Lubomirskiego. Późnobarokowy (właściwie rokokowy) kościół Przemienienia Pańskiego został zaprojektowany przez Kacpra Bażankę i wzniesiony w latach 1718–1728, a fasada zaprojektowana przez Franciszka Placidiego powstała w latach 1759–1761. Wybudowany na planie prostokąta, posiada jedną nawę i – otwarte ku niej – kaplice boczne. Wyraźne są nawiązania do kościoła w typie Il Gesù. Efekt integracji nawy głównej z prezbiterium osiągnięty został poprzez zastosowanie wydatnego gzymsu przebiegającego wokół osi kościoła. Iluzjonistyczne polichromie we wnętrzu, nawiązujące do rzymskiej tradycji Andrea del Pozzo, są dziełem dwóch artystów przybyłych z Moraw – Franciszka Ecksteina i Józefa Piltza i, podobnie jak jednolite wyposażenie wnętrza, wykonane pod kierunkiem Ecksteina, powstały w 1733. Dziełem Ecksteina jest także iluzjonistyczny ołtarz główny oraz freski na sklepieniu nawy głównej. Freski na sklepieniu – przedstawiające apoteozę kluczy św. Piotra – wykonane zostały zgodnie z założeniami kwadratury. Po prawej stronie ołtarza wmurowane jest serce ks. Stanisława Konarskiego, a przed wejściem do kościoła znajduje się jego popiersie.

Zaułek Książąt Czartoryskich – niewielki plac położony przy ul. Pijarskiej na Starym Mieście w Krakowie. Zaułek przylega do murów obronnych, Arsenału i tzw. Klasztorku. Swoją nazwę zaułek otrzymał w 2006 roku na mocy zarządzenia Prezydenta Miasta Krakowa. W 2006 roku zaułek został zmodernizowany według projektu architektów Piotra Lewickiego i Kazimierza Łataka. Część powierzchni została podniesiona tak, że prowadzą na nią trzy stopnie. Zmieniona została nawierzchnia, ustawiono kopię rzeźby Bertela Thorvaldsena Merkury (oryginał w Muzeum Czartoryskich). Modernizacja wywołała kontrowersje. Z jednej strony została zgłoszona do plebiscytu Archi-Szopa 2007 dla najgorszych realizacji architektonicznych Krakowa, a z drugiej w 2008 roku otrzymała, wraz z krakowskim placem Wszystkich Świętych, drugie wyróżnienie w konkursie "Bramy Kraju" na najlepsze inwestycje w przestrzeni publicznej, organizowanym po raz czwarty przez agencję AMS.

Arsenał Miejski – zabytkowy budynek przeznaczony do przechowywania broni oraz prochu, położony przy ulicy Pijarskiej na Starym Mieście w Krakowie. Pod koniec XIX wieku przeznaczony na Muzeum Książąt Czartoryskich.

Ulica Pijarska – jedna z nielicznie zachowanych w Krakowie ulic podmurnych. Biegnie wzdłuż dawnych murów miejskich od ulicy św. Marka do ulicy Szpitalnej. Łączy ulice wychodzące z Rynku: Floriańską, św. Jana i Sławkowską. Nazwa Pijarska została nadana ulicy pod koniec XIX wieku i związana jest z klasztorem oo. Pijarów i kościołem Przemienienia Pańskiego, znajdujących się u wylotu ulicy św. Jana.

Baszta Stolarzy (znana także jako Baszta Stolarska, Baszta Stolarzy i Powroźników) – jedna z trzech w pełni zachowanych baszt w obrębie murów miejskich w Krakowie (obok Cieśli oraz Pasamoników).

Trasa turystyczna Mury Obronne – trasa prowadząca wzdłuż murów obronnych Krakowa, w skład której wchodzi zespół trzech gotyckich baszt: Pasamoników, Stolarzy i Cieśli, brama Floriańska i Barbakan. Trasa została otwarta 8 czerwca 2007 roku w ramach obchodów 750-lecia lokacji miasta. Jej długość wynosi ok. 100 metrów. Koszty przygotowania trasy (ok. 500 tys. zł) pokryła gmina oraz Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa. W ramach zwiedzania trasy można przejść wzdłuż murów po drewnianym ganku, wejść do baszt: Pasamoników i Stolarzy oraz do kaplicy wewnątrz Bramy Floriańskiej. Trasie towarzyszy ekspozycja dawnych strojów oraz grafiki obrazujące nieistniejące już bramy i baszty, a także wyświetlany jest film przedstawiający historię obrony Krakowa. Wejście od baszty Pasamoników jest jednocześnie wejściem do oddziału "Mury Obronne" Muzeum Historyczego Miasta Krakowa..

Pałac Lubomirskich – zabytkowy budynek znajdujący się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy św. Jana 15, na Starym Mieście. Pałac z XVIII wieku, powstał przez połączenie i przebudowanie trzech kamienic w XVII wieku, od drugiej połowy XIX wieku jego właścicielem była rodzina Lubomirskich. W połowie XVIII wieku rezydencja była własnością ks. Józefa Klemensa Czartoryskiego. Aktualny wygląd pałac otrzymał po przebudowie w latach 1873–1874, przeprowadzonej przez krakowskiego architekta Maksymiliana Nitscha dla księżnej Lubomirskiej w wyniku rozbudowy dawnego pałacu Czartoryskich, połączenia kamienic, dodania drugiego piętra oraz neobarokowej fasady. W swojej rezydencji Lubomirscy zgromadzili bogaty zbiór cennych obrazów i mebli. W 1858 roku w pałacu zorganizowano Wystawę starożytności i zabytków sztuki. Książęca siedziba była jednym z centrów życia towarzyskiego dawnego Krakowa. Do dziś w pałacu zachowało się okucie XVIII-wiecznej bramy z kołatką oraz barokowy portal z herbem Lubomirskich – Szreniawą. Zachowały się również barokowe stiuki zdobiące wielką sień przejazdową. Wiele z dawnej świetności zachowały też reprezentacyjne wnętrza pierwszego piętra (piano nobile). Po zakończeniu II wojny światowej pałac stał się m.in. siedzibą Instytutu Francuskiego (od 1946 roku przez 53 lata). W okresie powojennym w budynku były prowadzone niewielkie prace remontowe.

Archiwum Nauki Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności w Krakowie – specjalistyczne, sprofilowane archiwum w Krakowie przy ulicy św. Jana 26 mające na celu gromadzenie, opracowywanie, udostępnianie oraz publikowanie źródeł do historii nauki i kultury.

Rektorat Przemienienia Pańskiego w Krakowie – rektorat rzymskokatolicki, znajdujący się w archidiecezji krakowskiej, w dekanacie Kraków-Centrum.

Hotel Francuski – zabytkowy budynek znajdujący się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ul. Pijarskiej 13, na rogu ul. św. Jana 32, na Starym Mieście. Na miejscu obecnego budynku znajdowała się XV-wieczna kamienica zniszczona w pożarze przed 1642 rokiem, odbudowana w drugiej połowie XVII wieku i przebudowana w 1795 roku. Do momentu zburzenia w XX wieku był to jednopiętrowy budynek z łamanym dachem i wejściem od ul. św. Jana. Był własnością karczmarzy i piwowarów. Prowadzono w nim karczmę, w budynku frontowym wyszynk, w oficynach były stajnie i browar. Dom posiadał wybrukowaną kamieniem łamanym sień o sklepieniu beczkowym, środkiem której biegł rynsztok. Z sieni wchodziło się do kuchni, izby z kominkiem, izby szynkowej oraz do obszernej piwnicy. Na pierwsze piętro prowadziły schody dębowe. Znajdowała się tam sionka, mała kuchnia, izba tylna i szereg innych pomieszczeń mieszkalnych. W podwórzu stał przed 1790 r. spichlerz. W pierwszej połowie XVII w. w kamienicy działała też piekarnia. Na początku XIX w. przy dłuższej, bocznej elewacji domu (od strony ul. Pijarskiej) dobudowano warsztat kowalski z dużymi wrotami oraz dodatkowe pomieszczenia mieszkalne. W swoich dziejach kamienica – w nawiązaniu do nazwisk właścicieli – nazywana bywała niekiedy „Domem Słoninkowskim” (do 1613), kamienicą „Sikorzyńską” (1. poł. XVII w.) lub kamienicą „Miernikowską” (1. poł. XVIII w.). Ostatnimi właścicielami posesji (ówczesny adres ul. św. Jana nr 32) byli Tadeusz Rząca i Aleksander Ritterman (od 1910). W roku 1911 z inicjatywy Rittermana stare zabudowania zostały rozebrane wraz z fundamentami, aby można było przystąpić do realizacji planu wystawienia nowego krakowskiego hotelu. W latach 1911–1912 zbudowano na ich miejscu Hotel nazwany Francuskim. Eklektyczno-modernistyczny budynek projektowali Zbigniew Odrzywolski i Bronisław Colonna-Czosnowski (późniejsza rozbudowa). Rozpoczął działalność 1 czerwca 1912 roku i był wtedy najnowocześniejszym krakowskim hotelem. Trzypiętrowy budynek z mansardowym dachem był wyposażony w cichobieżne windy, telefony, oświetlenie elektryczne, centralne ogrzewanie, ciepłą i zimną bieżącą wodę w pokojach, pocztę pneumatyczną. Z dworca kolejowego do hotelu dowoził gości samochód. W 1945 roku hotel upaństwowiono, a od 1950 był zarządzany przez Polskie Biuro Podróży Orbis. Przeprowadzono także kilka przebudów i modernizacji m.in. w 1955 oraz w latach 1988–1991. W 2011 Orbis sprzedał Hotel spółce Emir 19, której połowę udziałów ma firma Alterco, a drugą połowę rodzina Gesslerów. Obecnie jest to czterogwiazdkowy hotel, oferujący gościom 42 pokoje (w tym 15 apartamentów). Na parterze mieści się restauracja, od 2011 prowadzona przez Adama Gesslera pod nazwą „Gessler we Francuskim”.