Dom pod Krzyżem w Krakowie

Szpital św. Rocha – szpital dla uczniów, prowadzony przez duchaków od XV do XVIII w.; przy szpitalu istniała kaplica pod tym samym wezwaniem. Mieścił się w dzisiejszym Domu pod Krzyżem na rogu ulic św. Marka i Szpitalnej w Krakowie.

Dom Pollerów – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I przy ul. Szpitalnej 32, na Starym Mieście. Kamienica o klasycyzującej fasadzie powstała w latach 1908–1909. Projektowali ją architekci Józef Pakies oraz Wacław Krzyżanowski. Inwestorem była rodzina Pollerów, właściciel znajdującego się na sąsiedniej parceli (ul. Szpitalna 30) hotelu.

Hotel Pollera – zabytkowy hotel znajdujący się w Krakowie przy ul. Szpitalnej 30, na rogu ulicy św. Marka i placu św. Ducha, na Starym Mieście.

Pomnik Komediantów – pomnik początkowo znajdujący się w Krakowie, na Placu św. Ducha, obok Teatru im. Juliusza Słowackiego, w dzielnicy I, na Starym Mieście, obecnie (2026) w holu kasowym Teatru Ludowego w Krakowie w Dzielnicy XVIII Nowa Huta. Pomnik Komediantów, jest dziełem zaprojektowanym przez Romana Tarkowskiego.

Plac św. Ducha – plac położony w północnej części Starego Miasta w Krakowie, wytyczony ok. 1890 roku między ulicą Szpitalną a ulicą św. Krzyża. Od średniowiecza teren był zabudowany gmachami klasztornymi, szpitalnymi i kościelnymi duchaków. Pierwszy szpital powstał tam w 1244 roku. Stał tam również kościół Ducha Świętego. Według opisu sporządzonego w 1739 roku, piętrowe budynki duchackie składały się z dwóch głównych skrzydeł. Jedno skrzydło (wschodnie) biegło od lewej strony kościoła św. Krzyża w stronę placu św. Ducha i łączyło się pod kątem rozwartym ze skrzydłem drugim, biegnącym ukośnie w stronę ul. Szpitalnej, tj. ku północnemu zachodowi. Łącznikiem obu tych skrzydeł był kościół św. Ducha. Do północnej ściany tego kościoła, w rejonie wschodniego skrzydła zabudowań duchackich, przylegał budynek biegnący ku północy i łączący się następnie pod kątem prostym z domem równoległym do skrzydła wschodniego. Budynek ten połączono w XIX w. za pomocą galerii ze skrzydłem wschodnim, tworząc zamknięty prostokątny dziedziniec. Wejście do szpitala św. Ducha znajdowało się od strony placu św. Ducha. Do roku 1788 przyjmowano tam wyłącznie chorych biednych i bezdomnych. Opuszczone przez oddziały położnic i podrzutków piętro w gmachu szpitalnym przeznaczono na fabrykę sukna, co doprowadziło do znacznej dewastacji budynku. Po zajęciu Krakowa przez Austrię w 1796 roku, były klasztor Duchaków zamieniono na c.k. urząd menniczy, a w szpitalu św. Ducha umieszczono w 1810 roku lazaret wojskowy. W roku 1821 Senat Rządzący Wolnego Miasta Krakowa przeniósł do dawnego gmachu duchackiego szpital dla chorych wenerycznie i umysłowo. Po przeprowadzeniu w 1879 tego szpitala do nowych budynków, zabudowania poduchackie zajęto na areszt oraz składy miejskie i składy prywatne. Z kompleksem zabudowań duchackich związana była szkoła św. Ducha. Najstarsza wzmianka o niej pochodzi z 1424 roku. Szkoła ta należała do szpitala i była utrzymywana przez duchaków. Uczęszczali tam chłopcy ze szpitala i uczniowie z parafii św. Ducha. Około 1739 budynek szkoły popadł w ruinę, ale został odbudowany w 1757. Piętrowy gmach szkoły znajdował się na końcu skrzydła północno-zachodniego zabudowań duchackich i wcinał się w ul. Szpitalną. Obiekt dotrwał do czasów Wolnego Miasta Krakowa, a następnie został zburzony w celu rozszerzenia ul. Szpitalnej. W 1891 mimo protestów miłośników historii i zabytków krakowskich z Janem Matejką na czele budynki zostały rozebrane by zrobić miejsce pod gmach Teatru Miejskiego. Ocalał jedynie wzniesiony w 1474 roku Dom pod Krzyżem w Krakowie – budynek szpitala scholarów (obecnie zajęty przez Muzeum Historyczne Miasta Krakowa), zabudowania klasztoru duchaczek oraz kościół Świętego Krzyża. W 1910 roku podczas obchodów 500. rocznicy bitwy pod Grunwaldem, w specjalnie wzniesionym drewnianym pawilonie, wystawiono panoramę bitwy pod Grunwaldem namalowaną przez Tadeusza Popiela i Zygmunta Rozwadowskiego. Od 1929 do roku 1952 (1956?) na Placu św. Ducha, obok Domu pod Krzyżem, funkcjonował dworzec autobusowy, potem (do 2020 roku) był to parking. Przed wejściem do teatru znajduje się pomnik Aleksandra Fredry autorstwa Cypriana Godebskiego (1900).

Budynek dawnej Kasy Oszczędności Miasta Krakowa – zabytkowa kamienica, znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I, przy ul. Szpitalnej 13, na Starym Mieście. Gmach powstał w latach 1881–1883 dla Kasy Oszczędności Miasta Krakowa. Projektowali go Karol Borkowski i Karol Knaus a rozbudowany został w latach 1929–1930 według projektu Stanisława Filipkiewicza i Juliusza Kolarzowskiego. Znany jest głównie z tego, że jego klatkę schodową zdobią witraże projektu Józefa Mehoffera. Na pierwszym piętrze znajduje się witraż z alegorią „Oszczędności”, na drugim z alegorią „Dobrobytu” i łacińską sentencją SUÆ QUISQUE FABER FORTUNÆ (każdy kowalem swego losu). Zostały one wykonane w 1933 r. w Krakowskim Zakładzie Witrażów S.G. Żeleński. Obecnie w budynku mieści się Bank Pekao SA Oddział III Kraków. 7 grudnia 1983 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków.

Cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny (Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy) – prawosławna cerkiew parafialna znajdująca się w Krakowie, w kamienicy przy ulicy Szpitalnej 24, na Starym Mieście. Świątynia należy do dekanatu Kraków diecezji łódzko-poznańskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

Pomnik Stanisława Kutrzeby – pomnik znajdujący się w Krakowie, na dziedzińcu budynku Polskiej Akademii Nauk, przy ulicy Sławkowskiej 17. Projektantem wykonanego z brązu obiektu upamiętniającego Stanisława Kutrzebę jest Marian Konieczny. Dzieło to, zrealizowane w formie popiersia, pochodzi z około 1988 roku.

Pomnik Walerego Goetla – pomnik znajdujący się w Krakowie, na obszarze przystani wioślarskiej należącej do Akademickiego Związku Sportowego Akademii Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha (dawniej Akademii Wychowania Fizycznego), przy ulicy Jaskółczej. Projektantem wykonanego z blachy brązowej obiektu upamiętniającego Walerego Goetla jest Stefan Dousa. Dzieło to, zrealizowane w formie popiersia, pochodzi z 1983 roku.

Parafia Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy – parafia prawosławna w Krakowie, w dekanacie Kraków diecezji łódzko-poznańskiej. Na terenie parafii funkcjonuje 1 cerkiew: cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Krakowie – parafialna Trwa również budowa cerkwi Świętych Cyryla i Metodego w Krakowie.

Pałacyk Zieleniewskiego – zabytkowy pałacyk miejski znajdujący się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy św. Marka 31, na Starym Mieście. Jest jednym z nielicznych, zachowanych w Krakowie przykładów XIX-wiecznego domu fabrykanckiego.

Synagoga Ahawat Raim w Krakowie (z hebr. Miłości Bliźniego) – synagoga znajdująca się na Starym Mieście w Krakowie, w kamienicy Jordanowskiej przy ulicy Szpitalnej 24. Synagoga została założona około 1900 roku, kiedy to bogaty kupiec Selig Hirsch Steif przekazał kamienicę Jordanowską Żydowskiemu Stowarzyszeniu Dobrych Dążności, która zaadaptowała ją na cele synagogalne. W latach 1927–1932 przeprowadzono poważną przebudowę według projektu Ferdynanda Lieblinga i Jozuego Oberledera, pod kierownictwem Żydowskiego Stowarzyszenia Miłości Bliźniego – Ahawat Raim. Wtedy też otrzymała taką nazwę. Podczas II wojny światowej hitlerowcy doszczętnie zdewastowali wnętrze synagogi i urządzili w nim stolarnię. W 1940 roku po negocjacjach z nowym właścicielem, budynek otrzymała parafia prawosławna, która po przeróbkach urządziła we wnętrzach synagogi cerkiew. Po zakończeniu wojny roszczenia do budynku wysunęła Kongregacja Wyznania Mojżeszowego w Krakowie, która chciała w nim urządzić synagogę garnizonową dla żydowskich żołnierzy i oficerów odbywających służbę w Krakowie. Roszczenia zostały oddalone, a budynek do dziś użytkuje parafia prawosławna Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny. Do dziś nic się nie zachowało z wyposażenia synagogi, które by mogło wskazywać na pierwotny charakter budowli. W czasach funkcjonowania synagogi główna sala modlitewna znajdowała się na piętrze budynku, zaś galerie dla kobiet na drugim.